Tirweddau Hanesyddol a Naturiol i ymweld â nhw

Tirweddau sy’n gysylltiedig â stori Ystrad Fflur

Mae Gwarchodfa Natur Genedlaethol Cors Caron a gaiff ei rhedeg gan Gyfoeth Naturiol Cymru hefyd yn croesawu ymwelwyr ac mae ganddi nifer o deithiau cerdded ymroddedig gyda phanelau gwybodaeth llawn. Gellir dod o hyd i fwy o wybodaeth hefyd ar wefan First Nature.

I’r gogledd o Ystrad Fflur, ac yn un o’i faenorau ar un tro, mae gweddillion tirwedd ddarluniaidd Hafod sy’n enwog ar raddfa ryngwladol, a grëwyd yn ystod cyfnod Napoleon gan Thomas Johnes. Mae Ymddiriedolaeth Hafod, ar y cyd â Chyfoeth Naturiol Cymru, yn rheoli’r dirwedd hon ac mae ganddi ganolfan ymwelwyr a sawl taith gerdded brydferth.

Rhan fawr o dirwedd ddarluniaidd yr Hafod oedd gwesty’r Hafod Arms a adeiladwyd ym Mhontarfynach gan Thomas Johnes i letya’r nifer fawr o ymwelwyr i’w ystâd. Safai hwn ar yr hen ffordd dyrpeg o Aberystwyth i Raeadr gan basio trwy Gwmystwyth a’i fwyngloddiau plwm ac arian enfawr, a arferai fod yn eiddo i Abaty Ystrad Fflur. Ehangwyd profiad Darluniaidd Johnes gan raeadrau syfrdanol Pontarfynach y mae dal modd ymweld â nhw heddiw.

Caiff rhannau mawr o’r ardal eu gorchuddio gan goetir wedi’u plannu y mae Llywodraeth Cymru’n berchen arnynt a chânt eu gweinyddu gan Gyfoeth Naturiol Cymru sy’n annog mynediad i amwynder. Mae gan floc coedwig Gogledd Tywi uwchlaw Ystrad Fflur sawl trac sy’n addas i gerdded, beicio a marchogaeth arnynt. Mae’r brif ffordd fynediad i hyn yn rhedeg heibio i Ystrad Fflur.

Mae sefydliad elusennol Ymddiriedolaeth Afonydd Teifi, yn gofalu am hanes naturiol Afon Teifi, sy’n llifo trwy’r Abaty, ac mae gan ei gwefan daith gerdded o gwmpas y Pyllau Teifi hanesyddol yr arferai’r Abaty berchen arnynt ac a oedd yn cael eu stocio gyda brithyllod a llyswennod i’w bwyta ganddynt.

Saif ardal cwm Elan i gyfeiriad y gogledd-ddwyrain o Ystrad Fflur ac arferai llawer o’i dirwedd fod yn eiddo i’r Abaty. Fe’i rheolir gan Ymddiriedolaeth Cwm Elan ac mae gan ei gwefan ganllaw da iawn i’r holl bethau i’w gweld yno ac i ymweld â nhw.

Mae Cymdeithas Mynyddoedd Cambria yn sefydliad sy’n ymwneud â diogelu a hyrwyddo tirweddau ucheldir yr ardal ac mae ganddi wefan ddefnyddiol gyda’i hadran teithiau cerdded sy’n cynnwys rhestr sylfaenol o fapiau a chyhoeddiadau. Mae Cymdeithas Mynyddoedd Cambria hefyd yn trefnu nifer o deithiau cerdded wedi’u tywys trwy’r flwyddyn ac argymhellir eich bod yn ymaelodi!

Er nad yw Fferm Denmarc yn uniongyrchol gysylltiedig â stori Ystrad Fflur, mae’n ffocws pwysig i ddeall a diogelu’r amgylchedd naturiol yn y rhan hon o Gymru. Mae’n cynnal digwyddiadau, cyrsiau ac mae modd i bawb ymweld ag ef.

Dyluniad y wefan gan Martin Crampin,     Datblygiad y wefan gan Technoleg Taliesin Cyf.

Administration